Welzijn in het arbeidsreglement

Welke bepalingen in verband met veiligheid en welzijn op het werk die moeten of kunnen opgenomen worden in het arbeidsreglement?

Reglement
Alle werkgevers moeten een arbeidsreglement opstellen. Deze verplichting wordt opgelegd door de wet van 8 april 1965 tot instelling van de arbeidsreglementen (BS 5 mei 1965). Het arbeidsreglement komt tot stand na overleg met de werknemers of hun vertegenwoordigers. De procedure hiervoor wordt beschreven in de wet. Het reglement heeft een dwingend karakter. Zowel de werkgever als de werknemer zijn verplicht om de inhoud ervan na te leven.

Lees de gecoördineerde versie van de wet arbeidsreglementen via PreventLex

Verplichte inhoud
De Wet van 1965 bevat de belangrijkste bepalingen rond het arbeidsreglement. Het reglement moet volgens deze wet verschillende administratieve bepalingen bevatten over onder andere de arbeidsduur, het loon, de rustdagen en het uurrooster. Maar het arbeidsreglement moet ook informatie bevatten over de regelingen bij arbeidsongevallen of ziekte, het gezondheidstoezicht en de eerste hulpverlening. Ook moeten regels opgenomen worden over de tuchtmaatregelen die kunnen genomen worden wanneer werknemers de inhoud van het arbeidsreglement niet naleven.
De Wet Welzijn (BS 18 september 1996) verplicht eveneens om bepaalde zaken op te nemen in het arbeidsreglement. De tabel onderaan geeft een overzicht van alle bepalingen in verband met veiligheid en welzijn op het werk die moeten of kunnen opgenomen worden in het arbeidsreglement.

Specifieke bepalingen
- Aangezien de wetgeving in verband met tabaksgebruik op de werkplek (Wet van 22 december 2009 betreffende een algemene regeling voor rookvrije gesloten plaatsen toegankelijk voor het publiek en ter bescherming van werknemers tegen tabaksrook - BS 29 december 2009) algemeen geldend is, is het niet nodig om in het arbeidsreglement bepalingen op te nemen over het rookverbod op de werkplek. De eventuele maatregelen en sancties voor inbreuken op het rookverbod moeten echter wel opgenomen worden.
Ook kunnen bepaalde afspraken in verband met rookpauzes (duur, frequentie, plaatsen waar gerookt mag worden) opgenomen worden.
- De wetgeving over welzijn op het werk verplicht de ondernemingen om de werknemer te beschermen tegen geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op de werkplek interne procedure bij ongewenste gedragingen en de namen en contactgegevens van de verschillende interveniërenden behoren tot de verplichte inhoud van het arbeidsreglement.
- Op 1 april 2010 trad de CAO nr. 100 betreffende het voeren van een preventief alcohol- en drugsbeleid in de onderneming in werking. Sinds die datum moet ook beleids- of intentieverklaring over het alcohol- en drugsbeleid op het werk opgenomen worden in het arbeidsreglement.
Het invoeren van deze  beleids- of intentieverklaring in het arbeidsreglement vormt een belangrijke uitzondering  op de gebruikelijke procedure voor een wijziging aan het arbeidsreglement. De werkgever mag deze beleids- of intentieverklaring immers invoeren zonder de gebruikelijke overlegprocedure te volgen.
In een tweede fase kunnen krachtlijnen uit de beleids- of intentieverklaring uitgewerkt worden tot concrete regels en procedures. Hiervoor blijft de overlegprocedure echter wel gelden.

Thema
Onderwerp
Verplicht
Facultatief
Bepalingen ivm het werk
 
Uurroosters en afspraken over de arbeidsduur
x
 
De Collectieve Arbeidsovereenkomsten die van toepassing zijn op de werkomstandigheden
x
 
Tuchtregeling
 
 
 
 
 
Rechten en plichten van het toezichthoudend personeel
x
 
Handelingen die bestraft kunnen worden
x
 
Handelingen die een ontslag om dringende redenen kunnen rechtvaardigen
x
 
Verloop van de tuchtprocedure (inclusief beroepsprocedure)
x
 
Voorziene tuchtmaatregelen
x
 
Veiligheid en gezondheid op het werk
 
Rechten en verplichtingen inzake veiligheid en gezondheid op het werk
 
x
PBM-gebruik
 
x
Toegang tot de sociale voorzieningen
x
 
 Eerste hulpverlening
 
Naam eerste hulpverlener + de wijze waarop deze persoon kan bereikt worden
x
 
Plaats van de verbandkist(-en)
x
 
Arbeidsongevallen
Contactgegevens van de arbeidsongevallenverzekeraar
x
 
Lijst van artsen aangewezen door de werkgever tot wie slachtoffers van een arbeidsongeval zich kunnen wenden
x
 
Psychosociale risico's op het werk (incl. pesterijen, geweld en ongewenst seksueel gedrag op het werk)
 
Interne procedures (formele en informele interventie)
x
 
Contactgegevens en rollen van de verschillende interveniërende partijen (preventieadviseur psychosociale aspecten, vertrouwenspersoon)
x
 
Alcohol- en druggebruik (CAO 100)
 
Beleids- of intentieverklaring ivm alcohol- en druggebruik op het werk
x
 
Regels en procedures
 
x
Roken op het werk
 
Plaatsen waar roken toegestaan is
 
x
Regels ivm rookpauzes
 
x
Sancties bij het niet-naleven van het rookverbod
 
x
Inlichtingen
 
 
 
 
Namen leden Comité pbw
x
 
Namen leden vakbondsafvaardiging
x
 
Naam en contactgegevens van preventieadviseur en interne dienst pbw
x
 
Gegevens Externe dienst pbw
x
 
Gegevens regionaal bevoegde inspectiediensten
x

 

 

De brochure “Wegwijs in het arbeidsreglement" kan hier gedownload worden

 

 

: PreventActua 16/2011